Wandelroute
Route : Rolder Es
| Wandelroute | Bekijk op kaart Print deze route | ![]() |
Dit is een route van Recreatieschap Drenthe
ANWB bewegwijzerde
Wandelroute
Afstand: 8 kilometer
| Lengte (km) | 8 | Logeer mogelijkheid startpunt | |
| Startplaats | Centrum Rolde | Logeer mogelijkheid langs de route | |
| Bewegwijzerd | OV Bereikbaar | ||
| Landschaps typering | Bos Heide Dorpen | Boekje beschikbaar | |
| Horeca bij startpunt | Verhard / onverhard | ||
| Horeca langs de route | Kaart | ||
| Parkeerplaats startpunt |
De route geeft de wandelaar een beeld van het dorp Rolde en zijn schitterende en cultuurrijke omgeving
Rolder Es
In vroegere eeuwen bezongen illustere wandelaars de schoonheden van de omgeving, behalve van de heide. Daar was te veel van; het was een eentonig landschap. Hun hart sprong dus op zodra zij een dorp ontwaarden. Reizen was toen een hele onderneming, maar ze verdwaalden hier nooit.
1) De hoge toren van Rolde wees hen de weg van welke kant je ook kwam. Er is intussen wel wat veranderd, hoewel de kerktoren is blijven staan en Rolde en Balloo karakteristieke brinkdorpen gebleven zijn.
2) Bij de Grote Brink (het open grasplein, waar iedere tweede dinsdag in september al sinds 1785 de Roldermarkt wordt gehouden), bepaalt de achtkantige beltmolen op een verhoging, het beeld. Deze korenmolen beschikt over twee koppels stenen en wordt door vrijwilligers bemand. Aan de brink stond tot 1919 een tweede windmolen.
3) Wat hier in het uitzicht opvalt zijn de strakke bosranden. Als u de kaart erbij pakt, ontdekt u dat deze randen vanuit het zuiden allemaal op de kerktoren van Rolde gericht zijn. In dit gebied is de 'torenverkaveling' toegepast. Tot 1848 waren deze gronden gemeenschappelijk bezit van de boermarke (een soort bestuurlijke voorloper van de gemeente). Vanwege vernieuwingen in de landbouw, werd het wettelijk mogelijk gemaakt voor één aandeelhouder in het gemene grondbezit om scheiding van bezit aan te vragen. In Rolde gebeurde de scheiding op aanvraag van medegerechtigden van buiten de dorpskring, 'wat weinig enthousiasme teweeg bracht'. Wellicht daarom is de makkelijkste wijze van verdelen gekozen: vanaf de buitengrenzen gewoon de taart verdelen volgens rechte lijnen richting kerktoren. Het Drentsch Landbouw Genootschap sprak later officieel zijn afkeuring uit over deze onhandige vorm met 'kylende percelen'. Thans is deze landverdeling hier -als enige in Drenthe- nog goed herkenbaar.
4) Ter hoogte van de kliniek ’t Ruige Veld ziet u bij de enige tamme kastanjeboom tussen de dennen, het smeedijzeren hek van het Joods Kerkhof. Er ligt nog een grafzerk, van Aron Leezer.
5) De spoordijk is het restant van de verbinding Assen-Stadskanaal, in 1905 geopend door de N.V. Noord-Ooster Locaal Spoorweg (NOLS). De lijn kwam later in handen van de Staatsspoorwegen (S.S.), die in 1937 met de Hollandse IJzeren Spoorweg Maatschappij (H.IJ.S.M.) fuseerde tot de N.V. Nederlandse Spoorwegen (NS). In de glorietijd reden er 8 treinen v.v. per dag, maar in 1947 werd het reizigersvervoer gestaakt. In de jaren zeventig geschiedde het laatste goederentransport, materiaal voor aardgasleidingen van de Gasunie. Na sluiting van de lijn lukte het niet voldoende steun en fondsen te verwerven voor een museumspoorlijn.
6) Balloo is een befaamd Drents dorp, mede door de vele archeologische ontdekkingen in de buurt. Verder is het oude cultuurlandschap waar duizenden jaren 'geboerd' is, nog te herkennen. Het oorspronkelijke esdorp telde in de vroege middeleeuwen al zeven erven, die een vorm van belasting betaalden. Drie hoven echter niet. Die bisschoppelijk boerderijen waren al 'van de baas'. De bisschop van Utrecht was toen immers landsheer.
7) Aan de rand van Balloo loopt de route dwars door een weiland. Dit is een eeuwenoud traject, het Kerkenpad naar Rolde. Er bestaan nog enkele van zulke routes, die van het buitengebied rechtstreeks richting kerk lopen. De oudsten ontstonden na strenge voorschriften voor een ordentelijke teraardebestelling van de doden uit de achtste eeuw.
Behalve kerkenpad, worden ze ook lijkweg, doodweg of reeweg genoemd. Eeuwenlang bleef zoiets de vaste route, door veld en beemd zoals hier.
8) In het bosje vlak voor Rolde ligt het monument de Ballooërkuil. Het is een stuifzandlaagte, die in 1846 door de provincie is aangekocht. Romantisering van de historie en onduidelijke bronnen zorgden voor een diffuse waarheid. Puur aardkundig gezien kan dit niet de kuil zijn waar men in de middeleeuwen vergaderd zou hebben. De Ballooërkuil is een interessante plek met een fraaie mythe.
9) De hervormde kerk dateert uit de 15e eeuw, maar opgravingen hebben uitgewezen dat er al in de 10e eeuw een houten voorloper heeft gestaan. De koorvensters hebben gebrandschilderde ramen, die de zes dingspelen van vroeger symboliseren. Tot 1688 werden in de kerk de zittingen van de Etstoel, het hoogste Drentse rechtscollege gehouden.
10) Rond Rolde staan drie hunebedden; twee ervan komt u tijdens deze route tegen. De eerste echte boeren in Drenthe waren de bouwers van de hunebedden. De naam die archeologen aan de bouwers van deze graven hebben gegeven is Trechterbekercultuur.
Deze naam danken ze aan een opvallende trechtervormige pot. Rond 2850 v.Chr. komt er een einde aan de Trechterbekercultuur en de hunebedden. Ervoor in de plaats kwamen de grafheuvels, bestemd voor individuele begravingen.



.jpg)